Article on other languages:
- Middellandse_See
- Mittelmeer
- ሜድትራኒያን_ባሕር
- Mar_Mediterranio
- Wendelsǣ
- البحر_الأبيض_المتوسط
- Mar_Mediterraneu
- Aralıq_dənizi
- Урта_диңгеҙ
- Dagat_Mediterraneo
- Міжземнае_мора
- Средиземно_море
- ভূমধ্যসাগর
- Mor_Kreizdouar
- Sredozemno_more
- Mar_Mediterrània
- Dagat_Mediteranyo
- Mari_Mediterraniu
- Aq_deñiz
- Středozemní_moře
- Вăтаçĕр_тинĕсĕ
- Y_Môr_Canoldir
- Middelhavet
- Mittelmeer
- Srjejźne_mórjo
- Mediterranean_Sea
- Mediteraneo
- Mar_Mediterráneo
- Vahemeri
- Mediterraneo_itsasoa
- Mari_Mediterráneu
- مدیترانه
- Välimeri
- Mer_Méditerranée
- Mar_Mèditèrranê
- Middellânske_See
- An_Mheánmhuir
- Mar_Mediterráneo
- Yn_Veanvooir
- Thi-chûng-hói
- הים_התיכון
- भूमध्य_सागर
- Sredozemno_more
- Földközi-tenger
- Mediterraneo
- Laut_Tengah
- Mediteraneo
- Miðjarðarhaf
- Mar_Mediterraneo
- 地中海
- Segara_Tengah
- ხმელთაშუა_ზღვა
- Ilel_agrakal
- 지중해
- Deryaya_Navîn
- Mare_Mediterraneum
- Mëttelmier
- Mâ_Mediterraneo
- Mediterané
- Viduržemio_jūra
- Vidusjūra
- Средоземно_Море
- മധ്യധരണ്യാഴി
- Газар_Дундын_тэнгис
- भूमध्य_समुद्र
- Laut_Mediterranean
- Baħar_Mediterran
- مدیترانه_دریا
- Middelmeer
- Middellandse_Zee
- Middelhavet
- Middelhavet
- Mé_du_Mitan
- Mar_Mediterranèa
- Gallana_Mediterraniani
- Mediterranean_Dayat_Malat
- Morze_Śródziemne
- Mar_Mediterrâneo
- Allpapura_hatun_qucha
- Marea_Mediterană
- Средиземное_море
- Mari_Meditirràniu
- Sredozemno_more
- Mediterranean_Sea
- Stredozemné_more
- Sredozemsko_morje
- Deti_Mesdhe
- Средоземно_море
- Medelhavet
- Bahari_ya_Mediteranea
- Moře_Střůdźymne
- நடுநிலக்_கடல்
- ทะเลเมดิเตอร์เรเนียน
- Dagat_Mediteraneo
- Akdeniz
- Ottura_dingiz
- Середземне_море
- بحیرہ_روم
- Mar_Mediteraneo
- Địa_Trung_Hải
- Middellandsche_Zêe
- Mîtrinne_Mer
- Géej_gu_Diggu
- מיטלענדישער_ים
- 地中海
 |
del.icio.us |
 |
Digg |
 |
Furl |
 |
|
 |
Rojo |
| Add to OnlyWire |
Η γνωστή από τα αρχαιότατα χρόνια μεγάλη κλειστή θάλασσα, που βρίσκεται ανάμεσα σε τρεις ηπείρους την Ευρώπη, Ασία και την Αφρική. Στα δυτικά συνδέεται με τον Ατλαντικό Ωκεανό, δια του πορθμού του Γιβραλτάρ και στα ανατολικά με την Ερυθρά θάλασσα δια της διώρυγας του Σουέζ. Μαζί με την Προποντίδα, τον Εύξεινο Πόντο και την Αζοφική θάλασσα που κατά την αντίληψη των Γάλλων γεωγράφων θεωρούνται εσωτερικά μέρη, παραρτήματά της, που όμως κατά την αντίληψη των Άγγλων γεωγράφων, θα πρέπει να θεωρούνται ως άσχετα με τη Μεσόγειο, άποψη που και έχει επικρατήσει, ως πρακτικότερη επί της περιγραφής, έχει έκταση 2.966.000 τ.χλμ. ή περίπου 800.000 τ. μίλια. Το μέγιστο μήκος, από Γιβραλτάρ μέχρι των ακτών Συρίας, είναι 2.100 ν. μίλια ή 3.860 χλμ., το δε μέγιστο πλάτος 1.800 χλμ. ενώ το μέγιστο βάθος είναι 5.120 μ. σε απόσταση 62 μιλίων Νοτιοδυτικά από το ακρωτήριο Ταίναρο. Το μέσο πλάτος είναι 600 χλμ. και το μέσο βάθος 1.500 μ. Γενικά η Μεσόγειος Θάλασσα είναι η μεγαλύτερη κλειστή θάλασσα της Γης και μοιάζει με λίμνη.
Η Μεσόγειος υπήρξε αλλά και είναι μέχρι σήμερα η σημαντικότερη στη παγκόσμια ιστορία θάλασσα που χώριζε και ένωνε λαούς και πολιτισμούς.
Πίνακας περιεχομένων |
Προέλευση ονόματος
Παρά το πλήθος των παράκτιων λαών εκ των οποίων αναπτύχθηκαν με τη σειρά τους διάφοροι αρχαίοι πολιτισμοί πρώτα εκ του Αιγαίου και της ανατολικής λεκάνης και μέχρι της δυτικής που εξαπλώθηκαν στη συνέχεια με ενδιάμεσες αποικίες περιέργως δεν είχε εξ αρχής και επί αιώνες ιδιαίτερο όνομα.
Ο Ηρόδοτος π.χ. χρησιμοποιεί επί μέρους ονόματα θαλασσών και κολπώσεών της αντί ως ενιαίου συνόλου (Α 163). Άλλοι δε αρχαίοι Έλληνες αναφέρονται σ΄ αυτήν περιφραστικά, είτε προς τον έξω από τις Ηράκλειες στήλες απλούμενο ωκεανό, είτε ως γνωστότερη την έσω από τις εν λόγω στήλες όπως π.χ. ο Στράβων την ονομάζει: «η εντός και καθ΄ ημάς λεγόμενη θάλασσα», προσδιορισμό που πιστά μιμήθηκαν αργότερα και οι Ρωμαίοι και την μετέφρασαν σε «mare nostrum» (= ημέτερη θάλασσα). Ο δε Διόδωρος ο Σικελιώτης την ονομάζει θάλασσα έναντι εκείνου του ωκεανού. Το αυτό και ο Πολύβιος ενώ άλλοι Ρωμαίοι χρησιμοποιούν τον όρο «mare internum» ή «mare insentinum» (= εσωτερική θάλασσα) καθώς και «Μare magnum» (=Μεγίστη θάλασσα). Όμως η ιστορική πατρότητα του όρου «Μεσόγειος θάλασσα» ανήκει στους Λατίνους και μάλιστα περί τα μέσα του 3ου αιώνα που πρώτος ο Σολίνος τη ονομάζει χαρακτηριστικά «Mare Mediterraneum» ως μεταξύ δύο ηπείρων θάλασσα, καθιστάμενος ιστορικός ανάδοχος του ονόματος αυτής.
Ο 16ος και 17ος αιώνας βρίσκει τη θάλασσα αυτή να ονομάζεται: Λευκή θάλασσα, ή θάλασσα των Ελλήνων (έτσι την ονόμαζαν και οι Τούρκοι σε αντιδιαστολή με το Αιγαίο και τη Μαύρη θάλασσα).
Η πατρότητα του ελληνικού όρου «Μεσόγειος» οφείλεται στον γεωγράφο - επίσκοπο Αθηνών Μελέτιο (Γεωγραφία παλαιά και Νέα, Α 80 - 1707) με τον επιπρόσθετο χαρακτηρισμό ως «δεύτερο κόλπο του ωκεανού» εννοώντας πρώτο τον Βισκαϊκό.
Ιστορικά ονόματα που έχουν δοθεί για επιμέρους περιοχές της Μεσογείου είναι: Σαρδώο πέλαγος, Ιβηρικό π., Γαλλικό π., Ταρτησσός Κόλπος, Βαλεαρικό π., Λυγουρικό, Λιγυστικό, Αυσώνιο, Τυρρηνό, Σικελικό, Ιωνικό, Αιγαίο, Αδρίας, Ρόδιο, Κύπριο, Κιλικίας αυλών κ.ά.
Γεωγραφική θέση
Η γεωγραφική θέση της Μεσογείου στον παγκόσμιο χάρτη της Γης προσδιορίζεται από τους γεωγραφικούς παραλλήλους και μεσημβρινούς που την πλαισιώνουν, δηλαδή από το γεωγραφικό πλάτος 30° 15’ Β. έως 45° 50’ Β. και από το γεωγραφικό μήκος 05° 21’ Α. μέχρι 36° 10’ Α.
Η Μεσόγειος θάλασσα βρίσκεται λοιπόν στο Βόρειο και Ανατολικό ημισφαίριο της Γης.
Γεωμορφολογία
Βαθιά θάλασσα με πολλά παράλια και μεγάλα νησιά όπως:
- Κύπρος, Κρήτη, Εύβοια, Λέσβος, Ρόδος, Χίος, Κεφαλλονιά και Κέρκυρα στην ανατολική Μεσόγειο.
- Σικελία, Σαρδηνία, Κορσική και Μάλτα στη κεντρική Μεσόγειο.
- Μαγιόρκα, Ίμπιζα και Μινόρκα στη δυτική Μεσόγειο.
Δημιουργία
Κατακλυσμοί
Σεισμικές διεγέρσεις
Κλίμα
Λόγω της θέσης της και του ότι είναι μία κλειστή θάλασσα με μόνο δύο εξόδους στις ακτές της επικρατεί γενικά ήπιο κλίμα, που παρόμοιό με αυτό υπάρχει σε λίγα μέρη στον κόσμο και είναι αυτό που ονομάζεται μεσογειακό.
Πολιτική γεωγραφία
Η Μεσογειος θαλασσα βρέχει την Ασία την Ευρωπη και την Αφρική.
Στην Ερωπη βρέχει τις εξης χωρες:
Ισπανία Γαλλία Μονακό Ιταλία Μάλτα Σλοβενία Κροατία Βοσνία - Ερζεγοβίνη (σε ενα μικρο μονο κομματι γης) Μαυροβούνιο Αλβανία Ελλάδα Κυπρος
Στη Μαυρη θάλασσα:
Βουλγαρία Ρουμανία Ουκρανία Ρωσσία Γεωργία
Στην Ασία βρέχει τις εξης χώρες:
Τουρκία Συρία Λίβανος Ισραήλ Παλαιστίνη
Στην Αφρική βρέχει τις εξής χωρες:
Μαρόκο Αλγερία Τυνησία Λιβύη Αιγυπτος.
Στις ακτές της Μεσογείου βρίσκονται μεγάλες πόλεις όπου βρίσκονται και τα μεγάλα λιμάνια της. Μεγάλες πόλεις και λιμάνια της Μεσογείου είναι : Βαρκελώνη , Ταραγκόνα , Βαλένθια , Καρταγένα , Μασσαλία , Μονακό , Νίκαια , Τουλόν , Γένοβα , Λιβόρνο , Μπάρι , Μεσσήνα , Μπρίντεζι , Ανκόνα , Πεσκάρα , Παλέρμο , Κατάνια , Νάπολη , Καγλιαρι(Σαρδηνία) , Συρακούσες , Βαλλέττα , Τάραντο , Ρίμινι , Σπλίτ(Κροατία) , Δυράχειο , Τεργιέστη , Βενετία , Ντουμπρόβνικ , Αλγέρι , Πάλμα , Ίμπιζα , Μάλαγα , Τύνιδα , Τρίπολη , Γκαμπές , Αλεξάνδρεια , Ηράκλειο , Γυθειο , Πειραιάς , Λαύριο , Ραφήνα , Θεσσαλονίκη , Βόλος , Χαλκίδα , Πατρα , Κερκυρα , Καλαματα , Ερμούπολη , Καβάλα , Αλεξανδρούπολη , Σμύρνη , Κωνσταντινούπολη , Μπουργκάς , Ρόδος , Οδυσσός , Βατούμι , Κωνστάντζα , Σεβαστούπολη , Σοχούμι , Νοβοροσισκ , Τραπεζούντα , Μερσίνα , Ατάλλεια , Αλεξανδρέττα (Ισκεντερουμ) , Λεμεσσός , Πάφος , Κερυνεια , Βυρηττός , Χαϊφα , Τελ Αβίβ , Τρίπολη (Λιβάνου) , Χανιά , Ρέθυμνο , Γυθειο , Πορτ Σαιντ (Port Side - εισοδος διώρυγας Σουέζ).
